Jaka ostrzałka do noży jest najlepsza? Praktyczny poradnik zakupowy

Aktualizacja: Wrzesień 2020

Ostrzałka do noży, która jest niewielkim urządzeniem, to narzędzie niezbędne w każdej kuchni. Dlaczego? Powodem jest przede wszystkim to, że każde, nawet najbardziej profesjonalne noże i inne ostrza po prostu się tępią, bez względu na to, z jakiego materiału zostały wykonane. Dlatego ważna jest więc regularna konserwacja i ostrzenie każdego rodzaju ostrzy. Stępione ostrze jest praktycznie bezużyteczne, dodatkowo mogą stanowić zagrożenie, ześlizgując się z przecinanego produktu lub materiału i zranić nas. Dobrą informacją jest jednak to, że posiadając ostrzałkę, pozbywamy się tego problemu, a także przedłużamy żywotność naszych noży, scyzoryków, a nawet tasaków i siekier. Sprawia to również, że nie jesteśmy narażeni na kolejne wydatki, z jakimi wiąże się zakup nowych ostrzy. Na co więc zwrócić uwagę przy wyborze ostrzałki do noży?

Jest kilka aspektów w zależności od tego, czy posiadamy noże gładkie, czy ząbkowane. Warto też zastanowić się nad tym, czy noże to jedyne ostrza, które będziemy chcieli naostrzyć. Biorąc pod uwagę na przykład chęć naostrzenia tasaków lub siekier powinniśmy wybrać taką ostrzałkę, która będzie dawała takie możliwości bez ryzyka zniszczenia ostrza. Świetnym przykładem są ostrzałki AnySharp 3827 i Fiskars Xsharp, które dzięki solidnej konstrukcji i zastosowaniu najwyższej jakości kamieni szlifierskich umieszczonych pod odpowiednim kątem umożliwiają to.

 

Jaka najlepsza ostrzałka do noży?

Odpowiedź na to pytanie zależne jest przede wszystkim od tego, jakiego rodzaju noże chcemy naostrzyć. Można przyjąć, że większość osełek i zestawów do ostrzenia nadaje się do użytkowania przy nożach stalowych gładkich. Na rynku są jednak dostępne również noże ceramiczne oraz ząbkowane. W tym przypadku mamy już pewne ograniczenia. Przykładem może być ostrzałka AnySharp 3827, przy której producent zwraca uwagę na to, że podczas próby naostrzenia ceramicznych noży – możemy je po prostu zepsuć.

 

Jaka ostrzałka do noży kuchennych jest najlepsza? Na co zwrócić uwagę?

Chcąc dbać o wszelkie tnące i siekające przybory kuchenne, powinniśmy zaopatrzyć się w dobrą ostrzałkę do noży. Dobra ostrzałka do noży to taka, która nadawać się będzie do rodzajów materiałów, z jakich wykonane są używane przez nas noże. Już na wstępnie warto wspomnieć, że nie wszystkie osełki do noży będą się nadawały do każdego rodzaju stali, czy ceramiki.

Drugim, aczkolwiek równie ważnym aspektem jest rodzaj samego noża. W przeciętnym domu możemy się spotkać z ostrzami płaskimi i ząbkowanymi. Przy wyborze najlepszej ostrzałki do noży warto również zwrócić uwagę na to, czy danym urządzeniem będziemy w stanie naostrzyć nożyczki i scyzoryki. Na co więc zwrócić szczególną uwagę? Już podpowiadamy!

  • KSZTAŁT
    Przy ostrzeniu noży płaskich można powiedzieć, że kształt ostrzałki nie ma znaczenia. Oznacza to, że niezależnie od tego, czy zdecydujemy się na ostrzałkę płaską, czy owalną, będziemy mogli skutecznie zakonserwować gładkie powierzchnie ostrzy. W przypadku chęci naostrzenia noży ząbkowanych sytuacja wygląda już inaczej. Zazwyczaj to właśnie owalną w kształcie ostrzałkę możemy użyć do ząbkowanych ostrzy. Dlaczego? Chcąc dobrze je naostrzyć, należy mieć świadomość, że powinniśmy zadbać o każdy ząbek z osobna. Wiąże się to z zupełnie innym rodzajem pracy niż przy prostych, płaskich powierzchniach. Ostrzałkami, jakie umożliwiają naostrzenie ząbkowanych ostrzy są ostrzałka Zwieger Rapid, AnySharp 3827, a także Victorinox 7.8715.

  • GRADACJA
    Każdemu kamieniowi szlifierskiemu nadaje się określoną gradację. Jest to stopień ziarnistości, który wpływa głównie na dwa czynniki. Pierwszym z nich jest jakość i stopień naostrzenia noży, drugim zaś wygładzenie i wypolerowanie. Zależność jest taka, że im niższa gradacja i ziarnistość, tym bardziej naostrzymy nóż, jednak równocześnie stanie się on bardziej podatny na uszkodzenia. Analogicznie, im wyższa gradacja i ziarnistość, tym precyzyjniej wyprofilowane i wypolerowane zostanie nasze ostrze. Do codziennego użytku polecana jest najczęściej ziarnistość na poziomie 1000-3500. Regularna konserwacja ostrzy za pomocą kamieni o takiej gradacji sprawi, że będą one bardzo dobrze zaostrzone, a ich powierzchnia będzie równa i precyzyjna.

    Profesjonalna ostrzałka do noży posiada ziarnistość mieszcząca się pomiędzy 4000 a 8000. Służy ona do podniesienia jakości cięcia, polerowania i wykańczania powierzchni tnących. Natomiast gradacja poniżej 800 sprawdzi się w pierwszej fazie ostrzenia i przy bardzo zniszczonych nożach, gdyż pozwala na skorygowanie kształtu ostrza. Należy jednak pamiętać, by nie używać jej zbyt często, ponieważ może to doprowadzić do zniszczenia.

  • KAMIEŃ SZLIFIERSKI
    Elementem, który jest kluczowy w każdej ostrzałce do noży to kamień szlifierki. Może on być wykonany z wielu materiałów. Warto zwrócić na to uwagę szczególnie dlatego, że nie każdy kamień będzie w stanie dobrze naostrzyć konkretne noże. Jakie więc dostępne są rodzaje kamieni szlifujących?

    • Węglik wolframu, z jakiego wykonane są płytki ostrzące w urządzeniu AnySharp 3827. Jest to związek chemiczny posiadający najwyższą temperaturę wrzenia, ponad 6000 stopni Celsiusza. Jest bardzo twardy i odporny na wszelkie zarysowania. Idealnie nadawać się będzie do bardzo twardych noży, a także innych ostrzy, jak scyzoryki, tasaki i siekiery.

    • Węglik wapnia, nazywany także karbidem. Jest to nieorganiczny związek chemicznym z grupy węglików jonowych, który ma strukturę acetylenku. Jego temperatura wrzenia, to 2300 stopni Celsiusza. Ostrzałka Victorinox 7.8715 posiada takie płytki karbidowe, które sprawdzą się bardzo dobrze przy twardszych i masywniejszych ostrzach. Karbidowy kamień szlifierski posiada zazwyczaj ostrzałka do noży myśliwskich.

    • Ceramika – ostrzałka ceramiczna, taka jak Fiskars Xsharp, jest idealna do ostrzenia noży wykonanych prawie z każdego rodzaju stali. Nie jest jednak zalecana do ostrzenia noży ceramicznych. Kamienie ceramiczne cechuje duża twardość, jednak również nierówne ścieranie się.

    • Diament – ostrzałka z diamentowym systemem ściernym jest przede wszystkim bardzo trwała i świetnie ostrzy. Bardzo istotną informacją jest to, że ostrzałka diamentowa nadaje się do każdego rodzaju ostrzy. Można wręcz powiedzieć, że to najbardziej skuteczna ostrzałka do noży ceramicznych i stalowych w jednym. Trzeba jednak zwrócić uwagę na jakość wybranej ostrzałki diamentowej, ponieważ przy niebyt wysokiej najważniejsza, diamentowa warstwa może się bardzo szybko zetrzeć. Zwieger Rapid, to bardzo dobrej jakości diamentowa ostrzałka do noży. Ranking, który prezentujemy wyżej, pozwala na dokładniejsze przyjrzenie się temu urządzeniu.

    • Stal – ostrzałki mające stalową powłokę są bardzo twarde, co czyni je niewiarygodnie trwałymi na ścieranie i uszkodzenia mechaniczne. Ostrzałki stalowe idealnie nadadzą się do stalowych noży. Warto zwrócić uwagę na twardość stali, z jakiej wykonana została ostrzałka i pamiętać, że powinna być ona twardsza, niż nasze noże. W innym przypadku nasze ostrza mogą ulec zniszczeniu.

    • Kamień naturalny – jest to najbardziej popularny materiał, z którego produkuje się osełki. Jednak wciąż rosnąca konkurencja powoli zastępuje jego miejsce. Dzieje się tak przede wszystkim z uwagi na fakt, iż kamień naturalny jest mniej trwały niż inne, wymienione powyżej materiały, a także dużo szybciej się ściera i zużywa.

  • KĄT OSTRZENIA
    Podchodząc do tematu bardzo szczegółowo, można powiedzieć, że każdy nóż, jaki posiadamy, powinien być ostrzony pod innym kątem. Bierze się to stąd, że noże między sobą różnią się przede wszystkim przeznaczeniem – delikatne, precyzyjne cięcia lub mocniejsze i zdecydowane. Główna zasada jest taka, że im delikatniej nóż ma ciąć, tym niższy powinien być stopień ostrzenia. Tych reguł przestrzegają przede wszystkim profesjonaliści. Biorąc jednak pod uwagę domowe zacisze, powinniśmy wziąć pod uwagę kąt, który jest najbardziej popularnym dla standardowej wielkości noży kuchennych i wynosi on 20-25°. Zachowuje go większość ostrzałek dostępnych na rynku.

 

Ostrzałka do noży – jaka najlepsza do siekier?

Jaka ostrzałka do noży i nożyczek sprawdzi się również w przypadku siekiery? Jakie ostrzałki do noży masarskich i innych niestandardowych narzędzi będą najlepsze? Nie są to przecież przybory standardowe. Mają szczególne, bardzo ukierunkowane przeznaczenie, niemniej, wciąż zaliczają się do ostrzy, które wymagają regularnej konserwacji.

Stając przed wyborem najlepszej ostrzałki do noży, możemy zdecydować się na taką, która pasowała będzie także do innych narzędzi. Nasz ranking ostrzałek do noży zawiera dwa produkty, które nadają się do obu tych zadań. Jest to Fiskars Xsharp posiadający ceramiczną nakładkę szlifierską oraz AnySharp 3827 ostrzący za pomocą tarczy z węgliku wolframu. Warto zaznaczyć, że każdy z tych produktów nada się również jako ostrzałka do noży ząbkowanych.

Należy zweryfikować, który produkt będzie miał możliwość naostrzenia ostrza bez jego uszkodzenia. Ważne też, aby ręczna ostrzałka do noży i siekier była odpowiednio zabezpieczona, ponieważ o zranienie bardzo łatwo. Aby zabezpieczyć urządzenie oraz nasze zdrowie, ostrzałka powinna mieć stabilny uchwyt. Dobrze, gdyby wyposażona była również w podstawkę antypoślizgową.

Przyjrzyjmy się jednak bliżej temu, na co szczególnie powinniśmy zwrócić uwagę przy wyborze ostrzałki do siekier. Na początku warto wspomnieć, że sam kształt ostrzałki nie ma zbyt dużego wpływu na znalezienie odpowiedzi na to pytanie. Analogicznie, jak w przypadku ostrzałek do noży, musimy zwrócić uwagę na to, jaką powierzchnię chcemy naostrzyć i czy jest to możliwe posiadaną przez nas ostrzałką. Na co więc zwrócić uwagę chcąc znaleźć ostrzałkę do noży, która również poradzi sobie z siekierą?

  • GRADACJA
    Tak jak wcześniej wspomnieliśmy, od gradacji, czyli ziarnistości kamienia szlifierskiego zależą możliwości uformowania, stopnia naostrzenia, a także wypolerowania i wykończenia naszego ostrza. W przypadku poszukiwania odpowiedniej ziarnistości kamienia szlifierskiego musimy zastanowić się, w jakim stanie jest nasza siekiera, scyzoryk lub tasak. Zasada doboru ziarnistości jest dokładnie taka sama jak w przypadku noży kuchennych.

  • KAMIEŃ SZLIFIERSKI
    Aspektem, na który również musimy zwrócić uwagę, jest rodzaj materiału, jaki został użyty jako kamień szlifierski. Bierze się to z tego, że – jak już wiemy – nie każdy rodzaj materiału nadaje się do każdego rodzaju ostrzy. I tak, najlepszy kamień szlifierski umożliwiający naostrzenie siekier i innych narzędzi, to ten z najwyższym stopniem twardości, małą ścieralnością, a także z wysoką temperaturą wrzenia. Przykładem może być ostrzałka do noży AnySharp 3827. Dobry wyborem będą również te, wykonane z węglika wapnia, jak Victorinox 7.8715 lub ceramiczne, jak Fiskars Xsharp.

  • KĄT OSTRZENIA
    O ile w przypadku ostrzenia noży nie powinniśmy mieć problemu z doborem kąta, o tyle chcąc naostrzyć specjalistyczne narzędzia, ma to już duże znaczenie. Przyjmuje się, że wszystkie kąty ostrzenia większe, niż 25° przeznaczone są tylko i wyłącznie dla większych i mocniejszych ostrzy. I tak, najbardziej odpowiednim kątem ostrzenia dla siekier jest 35-40°.

 

Gdzie kupić ostrzałkę do noży?

Chcąc kupić ostrzałkę stacjonarnie, pamiętajmy, że miejsce, w których ją znajdziemy, jest zazwyczaj połączone z jej przeznaczeniem. Zwykłą ostrzałkę do noży kupimy w sklepie z akcesoriami kuchennymi. Urządzenia te zwyczaj znajdują się blisko ostrzy, do których pielęgnacji nadają się najlepiej. A co w przypadku kiedy będzie nam potrzebna tylko ostrzałka do siekiery? Sprzęt potrzebny do ostrzenia narzędzi, ale nie koniecznie kuchennych znajdziemy w sklepach budowlanych. Pamiętajmy, że ostrzałka do siekier, jest zazwyczaj przeznaczona do twardszych stopów metalu, nie zawsze będzie się nadawać do ostrzenia tych bardziej miękkich noży kuchennych. Warto też zwrócić uwagę na to, czego aktualnie potrzebujemy. Czy chcemy mieć ostrzałkę tylko do siekiery, czy też do innych narzędzi.

Oczywiście wszystkie produkty, nawet ostrzałka do noży masarskich, są dostępne również w sklepach internetowych. Jest to doskonałe rozwiązanie dla osób biegłych w poszukiwaniach najlepszych ofert właśnie w ten sposób, ponieważ zazwyczaj sprzęty te są nieco tańsze niż w sklepach stacjonarnych.